Hiện vật tiêu biểu

Chỉ thị “Phải phá tan cuộc tấn công mùa đông của giặc Pháp”

Ngày 15/10/1947, Ban Thường vụ Trung ương Đảng ra chỉ thị “Phải phá tan cuộc tấn công mùa đông của giặc Pháp”. Tinh thần chỉ thị là quyết chiến quyết thắng. Chỉ thị trở thành mệnh lệnh hành động và ý chí quyết tâm chiến đấu của quân và dân ta trên khắp chiến trường Việt Bắc.

Bản nhạc bài hát “Biết ơn Võ Thị Sáu”

“Mùa hoa Lê ki ma nở, ở quê ta miền đất Đỏ. Thôn xóm vẫn nhắc tên người anh hùng đã chết cho mùa hoa Lê ki ma nở. Người thiếu nữ ấy như mùa Xuân, chị đã dâng cả cuộc đời, để chiến đấu với bao niềm tin. Dù chết vẫn không lùi bước…”

Bức thư Bác Hồ gửi Trung đoàn Sông Lô anh hùng

Với những chiến công xuất sắc trong trận phục kích trên sông Lô của Trung đoàn 87, ngày 15/1/1948, Bác Hồ đã gửi thư khen ngợi, động viên Trung đoàn. Bức thư trở thành nguồn cổ vũ to lớn khích lệ cán bộ, chiến sĩ đơn vị vượt mọi khó khăn gian khổ, tiến lên lập nhiều thành tích trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp 1946-1954.

Huyền thoại Đại bác gỗ “Sàng Là”

Tham quan Bảo tàng Lực lượng vũ trang Việt Bắc (Quân khu 1), du khách thường lưu tâm tới một hiện vật đặc biệt. Đó là Đại bác gỗ “Sàng Là”, do ông Hứa Văn Khải - Đội trưởng đội Lão du kích huyện Trùng Khánh (Cao Bằng) chế tạo, sử dụng trong trận phục kích quân Pháp trên đèo Keng Phác (Trùng Khánh - Cao Bằng), góp phần phá hủy 2 xe quân sự, tiêu diệt 47 tên Pháp ngày 27/10/1947.

Lá cờ “Quyết tử quân”

Trải qua hơn 70 năm, lá cờ vẫn giữ được sắc màu tươi đỏ với dòng chữ “Quyết tử quân”. Đó là một vật chứng về những chiến công vang dội của Đội Quyết tử quân trong những ngày đầu Toàn quốc kháng chiến.

Khẩu súng badôka do quân giới Việt Nam sản xuất

Nằm trong không gian trưng bày Chiến dịch Việt Bắc Thu - Đông năm 1947, khẩu súng badôka (bazooka) do quân giới Việt Nam sản xuất năm 1947 là một trong những hiện vật tiêu biểu của Bảo Lịch sử Quân sự Việt Nam, phản ánh sức sáng tạo, nỗ lực nghiên cứu của cán bộ, công nhân ngành Quân giới Việt Nam trong giai đoạn mới thành lập.

Video
Liên kết ngoài

Kỷ vật kháng chiến

Chiếc bi đông và thắt lưng ở trận Vạn Tường

Gửi lúc 05/10/2017 16:16:59 CH

Đến thăm nhà Cựu chiến binh Nguyễn Mạnh Thất ở xã Hoài Thanh (Hoài Nhơn, Bình Định), chúng tôi khá bất ngờ khi được ông khoe hai chiến lợi phẩm thu được từ trận Vạn Tường (18/8). Vậy là 52 năm đã trôi qua, ký ức tưởng đã lùi xa, vậy mà tất cả vẫn còn sống động.

Quê Hà Nam, ông Thất chiến đấu trong đội hình Tiểu đoàn 40, Trung đoàn 1 (sau này thuộc Sư đoàn 2, Quân khu 5) một thời gian khá dài. Khi đánh trận Vạn Tường, ông là Trung đội trưởng của Đại đội 3 đứng chân vị trí thứ yếu, trong khi Đại đội 2 mới ở mũi then chốt. Ngày đó một Trung đội trưởng như ông chỉ biết nhận mệnh lệnh “Mỹ vào, sẵn sàng chiến đấu!’’. Sau này ông mới biết, Sư đoàn 3 lính thuỷ đánh bộ Mỹ ở căn cứ Chu Lai, phát hiện Trung đoàn 1 đóng quân tại Vạn Tường (xã Bình Hải, huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi), đã mở cuộc hành quân mang tên Ánh sáng sao (Starlite) gây uy thế cho quân Mỹ.

Tại đây, Mỹ có điều kiện thuận lợi sử dụng xe tăng, pháo binh, hải quân, không quân của chiến tranh hiện đại. Theo đó, chúng đưa vào trận đánh Sư đoàn lính thủy đánh bộ số 3 cùng lực lượng bổ sung lên đến khoảng 9.000 quân, gồm ban chỉ huy Quân đoàn 7 thuộc Sư đoàn lính thủy đánh bộ, 4 tiểu đoàn lính thủy đánh bộ, 2 tiểu đoàn bộ binh Việt Nam Cộng hòa, 1 tiểu đoàn xe tăng và xe lội nước, một số lượng pháo binh và công binh… ngoài ra chúng còn huy động 6 tàu đổ bộ, 105 xe tăng và xe bọc thép, 100 máy bay lên thẳng và 70 máy bay chiến đấu vào cuộc càn quét.

Với hy vọng sẽ tiêu diệt quân ta trong thời gian ngắn nhất, quân Mỹ từng bước khép chặt vòng vây, dồn quân ta vào Vạn Tường rồi dùng hỏa lực tiêu diệt. Trước tình hình đó, toàn đơn vị thuộc Trung đoàn 1 đã bình tĩnh phối hợp chặt chẽ với dân quân du kích đánh trả quân địch. Kế hoạch tác chiến của Trung đoàn là cản chậm bước tiến của các cánh quân Mỹ đồng thời dựa vào các hầm sâu và các vị trí chiến đấu ngụy trang kín đáo để diệt cánh quân đổ bộ bằng đường không.


Cựu chiến binh Nguyễn Mạnh Thất với các chiến lợi phẩm từ trận Vạn Tường.

Từ chỗ bị bất ngờ, Trung đoàn 1 và quân dân huyện Bình Sơn đã giành được thế chủ động tiến công. Các mũi tiến công của quân địch đều vấp phải hệ thống bãi mìn, hố chông, vật cản khiến đội hình địch bị dồn ứ và bị bộ đội ta vận động tới đánh hoặc dùng hỏa lực tiêu diệt. Trận đánh kéo dài đến chiều tối ngày 18, quân Mỹ bị loại khỏi vòng chiến đấu khoảng 900 tên, 22 xe tăng, xe bọc thép, 13 máy bay bị bắn rơi. Đêm 18 rạng 19 lực lượng ta bí mật rút khỏi Vạn Tường an toàn.

Đến bây giờ ông Thất không nhớ mình diệt bao nhiêu tên Mỹ, ông chỉ biết rằng tầm 6 giờ tối, cách chiến hào của ông vài chục mét, xác lính Mỹ nằm la liệt. Vốn là người có “gan có tía’’, muốn có một chiến lợi phẩm trong trận đánh này, ông bò thật thấp về phía một tên to cao gần nhất, quân phục có lẽ là sĩ quan, thao tác khẩn trương, tháo chiếc thắt lưng, khẩu Rulo với 6 viên đạn và chiếc bi đông. Vài tiếng sau, thì Trung đoàn rút quân. Chiến lợi phẩm của ông trở thành của hiếm trong đơn vị. Do dùng K54, có lúc là AK báng xếp nên khẩu súng Rulo sáng bóng ông cất cẩn thận trong ba lô hơn 10 năm. Sau này khi ông về trường Hạ sĩ quan của Quân khu 5 thì người chỉ huy ở đây đã xin lại và ông đã tặng.

Giơ chiếc thắt lưng và bi đông vẫn còn rất mới, ông Thất hồ hởi: “Chiếc thắt lưng rất nhẹ, tôi luôn mang bên người. Còn chiếc bi đông này thì khỏi nói, tiện lợi lắm, cả đơn vị đều dùng”. Quan sát kỹ thì thấy bi đông có chữ US, tiếp là hàng chữ VOLLRATI 1944, có 2 ngấn, ngoài có vỏ bọc dày, tác dụng giữ ấm nước vài tiếng đồng hồ. Chiếc ca sắt nằm trong bộ bi đông được ông dùng nhiều nhất. Ông Thất kể rằng, trong chiến đấu, chiếc ca được dùng nấu cơm, nước uống, đặc biệt là luộc dụng cụ y tế khi khẩn cấp, có khi làm cối giã thức ăn. Có nhiều lần hành quân, lạnh căm căm, chiếc bi đông giữ ấm nước được đồng đội chuyền nhau uống, xua tan cái rét. Chiếc bi đông cũng đồng hành với ông trong buổi lễ kết nạp Đảng giữa chiến trường khi ông lập công xuất sắc trong một trận đánh ở Quảng Nam. Sau ngày giải phóng, chiếc bi đông vẫn theo ông hàng ngày, nhắc ông về một thời hào hùng của miền Nam ác liệt.

Ra quân về làm ở Huyện ủy Măng Giang (Gia Lai), sau đó theo vợ về định cư ở Hoài Nhơn, ông Thất có nhiều đóng góp ở địa phương khi làm Phó Chủ tịch Hội Cựu chiến binh xã. Câu chuyện chiến thắng Vạn Tường và các chiến lợi phẩm của ông đã lan tỏa đến mọi người. Cách đây hơn chục năm, đồng chí Bí thư Đảng ủy xã đã dẫn đầu đoàn cán bộ chủ chốt và các Cựu chiến binh địa phương với gần 20 người về thăm lại chiến trường Vạn Tường. Thăm các địa danh An Cường, Gò Đam, Nam Yên, đồi Ngọc Hương hay các chiến hào ở Lộc Tự, nơi đồng đội ông đã chiến đấu ngoan cường, ông Thất bồi hồi xúc động. Ông giới thiệu với đoàn những giờ phút lẫm liệt của cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 1, đẩy bọn địch ra khỏi vòng chiến đấu. Chiến thắng Vạn Tường mãi mãi đi vào lịch sử đất nước như một chiến công chói lọi của dân tộc Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Ông Thất cũng không quên nhắc đến câu nó nổi tiếng của đồng chí cố Tổng Bí thư Lê Duẩn mà đơn vị ông đã thuộc nằm lòng: “Nếu trong chiến tranh bảo vệ Tổ quốc của Liên Xô, trận Stalingrad là một bước ngoặt chứng minh quân phát xít Hitler không phải là không đánh được, thì chúng ta cũng có thể coi trận Vạn Tường là một bước ngoặt chứng minh một cách hùng hồn rằng Quân giải phóng miền Nam hoàn toàn có khả năng đánh bại được quân đội Mỹ trong điều kiện chúng có mọi ưu thế tuyệt đối về binh khí và hỏa lực so với Quân giải phóng”.

Cựu chiến binh Nguyễn Mạnh Thất nói rằng, có cuộc sống viên mãn bên con cái, ông càng thêm trân trọng những ngày hòa bình hôm nay và mong rằng đừng bao giờ phải sống trong cảnh đạn bom, máu lửa./.

Hồng Vân
 ( 3,0 / 0 )
Bài gần đây Quay lại | Lên đầu trang
Bài cùng chuyên mục
Xem thêm...